کود آمینو اسید چیست و چه کاربردی دارد؟
کود آمینو اسید یکی از نسلهای جدید محرکهای زیستی در کشاورزی است که با بهرهگیری از فناوری هیدرولیز تولید میشود. در این فرایند، پروتئینها و پپتیدهای موجود در منابع گیاهی یا حیوانی مانند ضایعات گیاهی، علفها، پوست میوهها و باقیمانده فرآوردههای دامی، به کمک آنزیمها (هیدرولیز آنزیمی) یا مواد اسیدی (هیدرولیز شیمیایی) تجزیه میشوند. حاصل این فرایند، آزادسازی اسیدهای آمینه بهصورت محلول در آب است؛ ترکیباتی که بهعنوان واحدهای سازنده پروتئینها شناخته میشوند و گیاه میتواند آنها را سریعتر و مؤثرتر جذب کند.
کود اسید آمینه علاوه بر اینکه منبعی غنی از نیتروژن آلی به شمار میرود، نقش مهمی در کلاته کردن عناصر ریزمغذی دارد و جذب آنها را افزایش میدهد. استفاده از این کود موجب تقویت رشد رویشی و زایشی، افزایش مقاومت گیاه در برابر تنشهای محیطی مانند خشکی، سرما، گرما و شوری، و همچنین بهبود کارایی مصرف سایر کودهای پایه میشود.
بهدلیل همین مزایا، کود آمینو اسید امروزه به یکی از محصولات پرتقاضا در بازار کشاورزی تبدیل شده است. برندهایی مانند کود مایع برند شوک و اکسپلود، سهم قابل توجهی از نیاز بازار ایران را تأمین میکنند.
در ادامه میتوانید با مشخصات فنی، مزایا، نحوه مصرف، راهنمای استعلام قیمت کود آمینو اسید و شرایط خرید این محصول بیشتر آشنا شوید.
کاربرد و فواید کود اسید آمینه مایع
بر اساس مقالهای منتشرشده در پایگاه علمی PMC (pmc.ncbi.nlm.nih.gov)، مطالعات متعدد نشان دادهاند که محرکهای زیستی از جمله آمینو اسیدها، با تقویت سیستم آنتیاکسیدانی گیاه در شرایط نامساعد محیطی، نقش مؤثری در افزایش تحمل و مقاومت گیاهان ایفا میکنند. این ویژگی باعث شده است که کود آمینو اسید مایع به یکی از پرکاربردترین مکملهای تغذیهای در کشاورزی مدرن تبدیل شود.
کود اسید آمینه مایع بهدلیل جذب سریع از طریق برگ و ریشه، اثرگذاری بالایی دارد و میتواند در مراحل مختلف رشد گیاه مورد استفاده قرار گیرد. در جدول زیر، مهمترین کاربردها و فواید این کود آورده شده است:
| کاربرد | فواید کود آمینو اسید مایع |
|---|---|
| افزایش مقاومت به تنشهای محیطی | کاهش خسارت ناشی از خشکی، سرما، گرما و شوری از طریق تقویت سیستم آنتیاکسیدانی |
| بهبود رشد رویشی | تحریک تقسیم سلولی و افزایش رشد برگ و ساقه |
| افزایش گلدهی و تشکیل میوه | بهبود گردهافشانی، کاهش ریزش گل و میوه |
| افزایش جذب عناصر غذایی | کلاته کردن ریزمغذیها و افزایش راندمان مصرف کودهای شیمیایی |
| بهبود فتوسنتز | افزایش تولید کلروفیل و بهبود فعالیت آنزیمهای مرتبط با فتوسنتز |
| کاهش تنش پس از انتقال نشا | تسریع استقرار ریشه و کاهش شوک جابجایی |
| افزایش کیفیت محصول | بهبود اندازه، رنگ، طعم و ماندگاری محصولات کشاورزی |
طریقه مصرف کود آمینو اسید مایع
طریقه مصرف کود آمینو اسید مایع بسته به نوع محصول، مرحله رشد گیاه و سیستم کشت (زراعی، باغی یا گلخانهای) متفاوت است. این کود بهدلیل ماهیت محلول و جذب سریع، هم از طریق برگ و هم از طریق ریشه قابل استفاده است.
کود آمینو اسید مایع را میتوان به دو روش اصلی مصرف کرد:
- محلولپاشی برگی برای جذب سریعتر و اثرگذاری فوری
- همراه آب آبیاری (کودآبیاری) برای تقویت ریشه و بهبود جذب عناصر غذایی
پیش از مصرف، لازم است کود بهخوبی در آب تمیز رقیق شود و در مخزن سمپاش یا سیستم آبیاری بهصورت یکنواخت مخلوط گردد. رعایت ترتیب اختلاط (ابتدا آب، سپس کود) و پرهیز از ترکیب با مواد ناسازگار، نقش مهمی در اثربخشی و ایمنی مصرف دارد.
زمان مصرف کود اسید آمینه مایع
برای دستیابی به بهترین نتیجه، مصرف کود اسید آمینه مایع در مراحل حساس رشد توصیه میشود، از جمله:
- دوره رشد سریع رویشی
- پیش از گلدهی و پس از گلدهی
- زمان تشکیل میوه
- ای محیطی مانند خشکی، گرما، سرما یا شوری
بعد از بروز تنشهمطالعات علمی توصیه میکنند محلولپاشی قبل و بعد از گلدهی، زمانی که نیاز غذایی گیاه افزایش مییابد، انجام شود. همچنین در شرایط تنش، آمینو اسید میتواند بهعنوان کاهشدهنده استرس گیاهی مورد استفاده قرار گیرد.
برنامه پیشنهادی مصرف
محصولات زراعی (سبزیجات و صیفیجات):
هر ۱۰ تا ۱۵ روز یکبار، حداکثر تا ۳ نوبت در طول فصل رشد
درختان میوه:
- اوایل فصل رشد
- پیش از شکوفهدهی
- پس از تشکیل میوه
⚠️ در شرایط هوای بسیار گرم یا باد شدید از محلولپاشی خودداری شود.
بهترین زمان مصرف، صبح زود یا ساعات عصر است که تبخیر آب کمتر بوده و جذب برگی بهتر انجام میشود.
مقدار مصرف کود آمینو اسید مایع
میزان مصرف به غلظت اسید آمینه، نوع محصول و روش کاربرد بستگی دارد. در ادامه، دوزهای متداول برخی محصولات آورده شده است:
محصولات با غلظت ۱۵٪ اسید آمینه:
- ۲ لیتر در هکتار برای محلولپاشی
- ۱۰ لیتر در هکتار برای آبیاری قطرهای
محصولات با غلظت ۴۵٪ اسید آمینه:
- ۲ تا ۴ لیتر در هکتار
کودهای حاوی اسید آمینه همراه با عناصر معدنی:
- ۰٫۵ تا ۱ لیتر در هکتار برای محلولپاشی
- تکرار مصرف دو بار یا بیشتر در طول فصل رشد
برای تعیین دوز دقیق و برنامه مصرف متناسب با محصول خود، توصیه میشود با کارشناسان متخصص مشورت کنید. در صورت نیاز، میتوانید از خدمات مشاوره تخصصی اگزی کود بهرهمند شوید تا بهترین نتیجه را از مصرف کود آمینو اسید مایع دریافت کنید.